پمپ بشکهکش یا پمپ تخلیه بشکه، یکی از تجهیزات مهم برای تخلیه سیالات از بشکهها و درامها است که در بسیاری از صنایع مورد استفاده قرار میگیرد. این پمپها از خانواده پمپهای
سانتریفیوژ، اسکرو، دندهای و پیستونی هستند و با ویژگیهایی چون حمل و نقل آسان، وزن سبک، و سادگی در استفاده شناخته میشوند. این پمپها به دلیل تنوع در نوع محرک، به صورت بادی
(پنوماتیکی) و برقی در بازار موجود هستند و بهعنوان یکی از تجهیزات ارتقا یافته پمپهای بشکه دستی معرفی میشوند.
پمپهای بشکهکش انواع مختلفی دارند که برای کاربردهای خاص طراحی شدهاند:
پمپ بشکهکش برقی: این پمپها نیروی خود را از برق میگیرند و در دو نوع معمولی و ضد انفجار برای انتقال سیالات ساده و قابل اشتعال طراحی شدهاند. موتورهای الکتریکی به پمپهای بشکهکش از طریق کوپلینگ مخصوص متصل میشوند.
پمپ بشکهکش بادی (پنوماتیکی): پمپهای بادی برای کاربردهایی که نیاز به فشار بالا دارند استفاده میشوند. این پمپها از ایمنی بالایی برخوردارند و بهدلیل عدم تولید جرقه، برای انتقال سیالات قابل اشتعال یا در محیطهای دارای گازهای قابل انفجار مناسب هستند. نیروی محرکه این پمپها هوای فشرده یا جریان الکتریکی است. از مزایای این پمپها میتوان به قابلیت کارکرد خشک بدون آسیب به پمپ و تنظیم دبی با استفاده از شیر کنترل اشاره کرد.
پمپ بشکهکش دستی: پمپهای دستی سادهترین و ارزانترین نوع پمپهای بشکهکش هستند که برای پمپاژ سیالات در حجم کم مناسباند. این نوع پمپها برای شرایطی که تخلیه در مقیاس کوچک انجام میشود، بسیار کاربردی هستند.
پمپ بشکهکش ضد انفجار: این پمپها در شرایطی که سیال قابل اشتعال یا محیط اطراف پمپ خطر اشتعال دارد، طراحی شدهاند. این پمپها برای انتقال سیالاتی مانند الکلها، حلالها، استون و سایر مواد قابل اشتعال استفاده میشوند.
پمپ بشکهکش غلیظ کش: این نوع پمپها برای پمپاژ سیالات غلیظ مانند عسل، مربا، سس، و گلیسیرین طراحی شدهاند. در این پمپها به جای پروانه سانتریفیوژ از یک استاتور مارپیچی استفاده میشود که برای انتقال سیالات غلیظ بسیار کارآمد است.
سیالات مختلف دارای ویسکوزیتههای متفاوتی هستند که بر انتخاب نوع پمپ تأثیر میگذارند. بهطور کلی، برای هر نوع سیال با ویسکوزیته خاص، پمپهای متفاوتی باید انتخاب شوند:
سیالات با ویسکوزیته پایین: برای مایعات رقیق مانند حلالها و اسیدها، میتوان از پمپهای سانتریفیوژ استفاده کرد. این پمپها برای تخلیه سیالات بدون ذرات جامد مناسب هستند.
سیالات با ویسکوزیته متوسط: برای مایعاتی مانند روغنهای معدنی، جوهر و عسل، پمپهای بشکهکش مونو، دیافراگمی یا پیستونی بهترین گزینه هستند.
سیالات با ویسکوزیته بسیار بالا: برای پمپاژ سیالات غلیظ مانند گریسها و مواد شیمیایی خمیری، استفاده از پمپهای خاص با سیستم هیدرولیکی یا پنوماتیکی توصیه میشود که قادر به انتقال این سیالات غلیظ هستند.
برای انتخاب مواد پمپ بشکهکش، باید ویژگیهای سیال مانند سایش، خوردگی و دما را در نظر گرفت. متریالهای مختلفی برای ساخت پمپهای بشکهکش بهکار میروند که برخی از آنها عبارتند از:
استنلس استیل 316 (SS316)
کانیار PVDF
آلومینیوم
پروپیلن PP
تفلون PTFE
هستلوی Hasteloy
پمپهای بشکهکش در صنایع مختلف کاربردهای زیادی دارند، از جمله در پمپاژ سیالاتی مانند:
پاککنندهها و آب ژاول
رنگها، مواد غذایی و دارویی
چسبها، لاتکس، گلوکز
روغنهای صنعتی، روغن موتور و روغن هیدرولیک
اسیدها، حلالها و تینرها
پمپهای بشکهکش بهدلیل ویژگیهایی که دارند، در بسیاری از کاربردها مزایای زیادی را به همراه میآورند. از جمله این مزایا میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
سرعت بالا و دبی بالای پمپاژ
حمل و نقل آسان به دلیل وزن سبک
صرفه اقتصادی و تعمیرات آسان
قابلیت کار در محیطهای قابل اشتعال بهدلیل کارکرد با هوای فشرده
قابلیت پمپاژ سیالات با ویسکوزیته بالا مانند انواع روغنها
برخی از برندهای معروف پمپهای بشکهکش عبارتند از:
روتوماک
فلکس
آرو
توسان
لوتز
کوشین
دبم
گراکو
پمپهای بشکهکش بهطور کلی از مکانیزمهای مختلفی برای پمپاژ سیالات استفاده میکنند که شامل انواع سانتریفیوژ، تک اسکرو، دندهای و پیستونی میباشد. بسته به نوع سیال و نیاز به دبی و فشار، از هر یک از این مکانیزمها استفاده میشود.
پمپ بشکهکش سانتریفیوژ: این پمپها برای سیالات رقیق و بدون ذرات جامد استفاده میشوند و با سرعت بالا دبی بالایی دارند. نیروی گریز از مرکز باعث پمپاژ سیال میشود.
پمپ بشکهکش تک اسکرو: این پمپها برای سیالات غلیظ و دارای ذرات جامد کاربرد دارند و نیروی محرک کمتری نسبت به نوع سانتریفیوژ دارند.
پمپ بشکهکش دستی: این پمپها بهصورت پیستونی یا دندهای عرضه میشوند و برای پمپاژ سیالات رقیق در حجم کم مناسب هستند.
در نهایت، انتخاب نوع پمپ بشکهکش به ویژگیهای سیال، شرایط محیطی، و نیاز به دبی و فشار بستگی دارد.
پمپهای بشکهکش در کدام صنایع و برای چه کاربردهایی مورد استفاده قرار میگیرند؟
پمپهای بشکهکش در صنایع شیمیایی، دارویی، غذایی، نفت و گاز، برای پمپاژ سیالاتی مانند آب ژاول، رنگها، روغنها، حلالها و اسیدها استفاده میشوند.
چه تفاوتهایی میان انواع مختلف پمپهای بشکهکش مانند برقی، بادی، دستی و ضد انفجار وجود دارد؟
برقی: نیروی خود را از برق میگیرند و برای سیالات ساده و قابل اشتعال استفاده میشوند.
بادی (پنوماتیکی): نیروی محرکه هوای فشرده است و برای محیطهای خطرناک مناسب است.
دستی: ساده و ارزان برای سیالات رقیق و حجم کم.
ضد انفجار: برای سیالات قابل اشتعال یا محیطهای خطرناک طراحی شدهاند.
انتخاب پمپ بشکهکش مناسب بستگی به چه ویژگیهایی از سیال دارد؟
انتخاب پمپ بستگی به ویسکوزیته سیال و ویژگیهایی مثل اشتعالپذیری و خوردگی آن دارد.
پمپهای بشکهکش چه مزایایی دارند که آنها را برای کاربردهای مختلف جذاب میسازد؟
مزایای پمپها شامل سرعت و دبی بالا، حمل آسان، هزینه پایین نگهداری، قابلیت کار در محیطهای اشتعالزا و پمپاژ سیالات غلیظ است.
مواد معمولی که برای ساخت پمپهای بشکهکش استفاده میشوند، چه ویژگیهایی دارند و کدام یک برای سیالات خاص مناسبتر هستند؟
مواد مانند استنلس استیل 316 (مقاوم در برابر خوردگی)، آلومینیوم (سبک)، و تفلون PTFE (مقاوم در برابر مواد شیمیایی) برای انتخاب متناسب با نوع سیال و شرایط خاص استفاده میشوند.
